Spring naar content

Buren naar aardgasvrij!

U heeft er vast over gehoord: we moeten in Nederland ‘van het gas af’. In het Klimaatakkoord is afgesproken dat alle gebouwen in Nederland in 2050 aardgasvrij zijn. Dit is nodig om klimaatverandering tegen te gaan. We gebruiken straks geen aardgas meer om mee te koken of om onze huizen te verwarmen. We noemen deze verandering de warmtetransitie: verwarmen en koken met duurzame warmteoplossingen zonder CO2-uitstoot.

De Warmtetransitie Buren 2022-2024

Op 7 december stemde de raad in met een visie om het ‘anders verwarmen’ in onze gemeente aan te pakken: De Warmtetransitie Buren 2022-2024. U kunt hier de hele visie bekijken.

Via deze link kunt u de samenvatting: Wat ‘anders verwarmen’ voor u als inwoner betekent lezen.

Inwonersavonden

Om aardgasvrij te kunnen leven moeten we samen optrekken. In onze mooie landelijke gemeente zijn en komen er veel mogelijkheden om van het gas af te gaan. Die gaan we samen onderzoeken. Alle kernen worden benaderd, maar niet allemaal tegelijk.

Begin mei en in juni zijn er inwonersavonden voor Lingemeer en zal een start gemaakt worden met het verkennen van de mogelijkheden daar. Bent u inwoner van Lingemeer en heeft u zich (nog) niet aangemeld maar wilt u toch aanwezig zijn, dan kunt u ons een bericht sturen via duurzaamheid@buren.nl

Wilt u, als inwoner van Lingemeer, het verslag van de inwonersavonden ontvangen dan kunt u dit aanvragen via dit emailadres.

Er zijn nog veel vragen over de alternatieven voor aardgas en de bijbehorende technieken. Dit betekent niet dat u zelf nog niets kunt doen. Een betere isolatie van uw woning is altijd een goede keuze. Dat geldt ook voor het overstappen op elektrisch koken. Beide maatregelen staan los van de vraag hoe we onze woningen in de toekomst gaan verwarmen en leiden dus nooit tot hogere kosten achteraf. Sterker nog, ze leveren nu al een besparing op. Initiatieven van groepen inwoners in een kern/wijk juichen we natuurlijk toe en zullen we waar mogelijk ondersteunen!

Advies door Energieloket Buren

Benieuwd welke stappen u nu al kunt zetten? Energieloket Buren helpt bij alle vragen over energiebesparing en -opwekking. Denk aan vragen over isoleren, elektrisch koken, zonnepanelen of zonneboilers. Ontdek de mogelijkheden op www.energieloketburen.nl.

Heeft u aanvullende vragen? Stuur dan een e-mail naar duurzaamheid@buren.nl of bel naar 140344.

ISDE subsidie voor ondernemers en VvE’s

Dit is de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE). Hiermee kunnen ondernemers en bijvoorbeeld Verenigingen van Eigenaren hun gebouw of te verhuren woning verduurzamen. Meer informatie vindt u op de website van RVO.

Energielabel ‘Standaard voor isolatie’

Vanaf 1 augustus 2021 vermelden alle nieuwe energielabels of de isolatie van uw woning voldoet aan de ‘Standaard voor isolatie’. De ‘Standaard voor isolatie’ geeft aan of de woning goed genoeg is geïsoleerd. Zo ja, dan is de woning klaar voor een toekomst zonder aardgas (aansluiting warmtepomp of warmtenet). Met de aanduiding op het label zien potentiële kopers of verbeteringen aan de woning nog nodig zijn voor verwarming zonder aardgas. Meer informatie vindt u op deze website van Milieu Centraal en deze website van de Rijksoverheid.

Kopen, verhuizen, huren of verbouwen?

Wat u kunt doen is afhankelijk van uw situatie en uw woning. Op de website van Natuur & Milieu vindt u tips voor duurzaam wonen, in iedere situatie.

Waar halen we straks onze warmte vandaan? Om de warmtetransitie te kunnen realiseren zijn alternatieven voor aardgas nodig. In onze zoektocht naar andere mogelijkheden voor aardgas maken we onderscheid tussen collectieve en individuele oplossingen. Ook kijken we naar verschillende technieken.

Collectieve warmte

Bij collectieve oplossingen zijn meerdere woningen op dezelfde warmtebron aangesloten. Daarbij wordt gebruik gemaakt van bijvoorbeeld warmte uit de aarde (geothermie), uit water (aquathermie), restwarmte van industrie of van brandstoffen als groen gas. Deze bronnen leveren warmte van voldoende temperatuur om de woningen direct via een warmte- of gasnet te verwarmen. Lees hier meer over de verschillende technieken en warmtebronnen. Collectieve oplossingen zijn vaak pas de moeite waard als er heel veel woningen dicht bij elkaar staan. Voorwaarde is vaak wel dat de woning goed geïsoleerd is.

Inspiratieboekje warmteoplossingen provincie Gelderland

De provincie Gelderland heeft Royal Haskoning DHV gevraagd om 22 alternatieven te onderzoeken. Het onderzoek naar de mogelijkheden van zonthermie in Lingemeer was er één van. Lingemeer zeer geschikt als case study. Het betreft dus geen concreet plan, maar een voorbeeld van de mogelijkheden van zonthermie. In het Inspiratieboekje collectieve warmteoplossingen zijn negen inspirerende voorbeelden opgenomen van haalbaarheidsstudies. Het Burense onderzoek staat ook in het boekje. U kunt het boekje hier downloaden.

Individuele warmte
Bij individuele oplossingen kijkt u zelf voor uw woning naar het beste alternatief voor aardgas. Dat kan een warmtepomp zijn, waarbij warmte bijvoorbeeld uit de lucht, de grond of oppervlaktewater wordt gehaald. Een goed geïsoleerde woning is daarbij van groot belang. Is (nog) beter isoleren uit financieel of technisch oogpunt geen optie? Dan is een hybride warmtepomp als tussenstap het overwegen waard. Bij deze oplossing helpt (duurzaam) gas het systeem om op de piekmomenten voldoende warmte te leveren.

Zelf aan de slag met een warmtepomp?
Het Energieloket (0345-504012) en eCoBuren (0344 – 846 281) kunnen u mogelijk van gericht advies voorzien. Voor vragen rondom vergunningen, bodeminformatie en bodemonderzoek etc. kunt u terecht bij de Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) (0344-579 314).

Het stoken van uw houtkachel of open haard zorgt voor warmte en gezelligheid. Toch kunnen uw buren er last van hebben. Bij het verbranden van hout komen er schadelijke stoffen in de lucht, zoals fijnstof. Een slechte luchtkwaliteit is ongezond voor mensen en slecht voor het milieu. Hoe schoner u stookt, hoe minder ongezonde stoffen er in de buitenlucht en in uw woning komen. Voor meer informatie kijk op de pagina ‘Houtstook’.

De gemeente Buren vindt het belangrijk om haar inwoners te betrekken bij de aanpak. Aan inwoners is voor het opstellen van de visie ‘De Warmtetransitie Buren 2022-2024’ gevraagd op welke manier ze betrokken willen worden bij het ‘anders verwarmen’. Ook wat hun ideeën zijn over de ontwikkeling naar duurzaam wonen.

Er is eind 2020 onder leiding van Spectrum (een adviesorganisatie voor maatschappelijke vraagstukken) met inwoners uit alle kernen en het buitengebied gesproken in een inwonersronde. Inwoners namen met de inwonersronde meteen actief deel aan de verandering naar het ‘anders verwarmen’.

De suggesties en ideeën uit de inwonersronde leverden een waardevolle bijdrage aan de Burense aanpak zoals in de visie beschreven.

Wilt u het verslag van de inwonersronde lezen? Download dan hier dit verslag.

Klankbordgroep 2022
Het plan is om in 2022 een klankbordgroep op te starten met mensen in alle leeftijden, uit verschillende woonplaatsen en met verschillende achtergronden. Samen delen en testen we dan ideeën over de warmtetransitie.

De raad zal eerst met een voorstel in moeten stemmen, voordat daadwerkelijk de werving en selectie van de leden voor de klankbordgroep plaats gaat vinden. Naar verwachting zullen wij dus de aanmeldprocedure hiervoor pas in de loop 2022 in gang gaan zetten. Dan kunt u uw belangstelling dus kenbaar maken.

Wilt u een overstappen naar elektrisch koken of een warmtepomp installeren? Meer informatie vindt u op de pagina over duurzame subsidies en financieringsmogelijkheden. Er zijn niet alleen subsidies en financieringsregelingen voor woningeigenaren. Ook voor ondernemers, VvE’s en non-profitorganisaties zijn er mogelijkheden.

Duidelijk is dat duurzame warmte verder moet groeien en het gebruik van aardgas in woningen op termijn vervangen zal worden door alternatieven, op dezelfde wijze als aardgas in het verleden kolencentrales heeft vervangen. Dit alles om klimaatverandering tegen te gaan en onze broeikasgasemissies te reduceren.

Hieronder de meest gestelde vragen over dit onderwerp en de antwoorden daarop (Q&A).

Waarom moeten we van het aardgas af in onze woningen?
Aardgas is een fossiele brandstof. Bij verbranding van aardgas komt CO2 (een broeikasgas) in de lucht. De uitstoot van broeikasgassen zorgt ervoor dat de temperatuur op aarde snel stijgt. Deze opwarming zorgt voor veranderingen in het klimaat, met gevolgen voor ons dagelijkse leven en de natuur. Stoppen met het gebruik van aardgas zal een flinke afname van de uitstoot van CO2 in ons land betekenen. En hoe minder CO2 in de lucht, hoe beter dat is voor het klimaat. Het is daarom van belang om over te stappen op een andere manier van verwarmen van onze woningen dan met aardgas.

Waarom is aardgasvrij koken en douchen niet genoeg?
Voor het verwarmen van onze woningen gebruiken we maar liefst drie keer zoveel aardgas dan voor koken en warm water. Overstappen op anders koken en water anders verwarmen is dus niet genoeg! Om minder CO2 uit te stoten en klimaatverandering tegen te gaan zullen we onze woningen anders moeten gaan verwarmen.   

Wanneer moeten de woningen in Nederland aardgas vrij zijn?
In 2050 moeten nagenoeg alle gebouwen van het gas af zijn in Nederland. Dit is de opgave voor de gebouwde omgeving (woningen en andere gebouwen) die voortvloeit uit het klimaatakkoord. De doelstelling uit het klimaatakkoord is om in 2030 al 49 % minder CO2 uit te stoten. De opgave om zo snel mogelijk van het gas af te gaan draagt bij aan het behalen van deze doelstelling.

Hoeveel woningen gaan er van het aardgas af tot en met 2030?
Landelijk zullen 1,5 miljoen van de woningen in 2030 verduurzaamd moeten zijn. Elke gemeente draagt bij aan het realiseren van dit aantal aardgasvrije woningen. De gemeenten hebben daarvoor een visie moeten opstellen. De visie van de gemeente Buren: De Warmtetransitie Buren 2022-2024 geeft geen aantal weer voor de woningen die aardgasvrij worden tot en met 2030 maar geeft wel een aanpak.

Waarom stappen we niet pas over 10-20 jaar over op alternatieven voor aardgas?
Het tijdpad tot 2050 lijkt lang. Maar dat is het niet, want de opgave is enorm: het gaat om 7 miljoen woningen en 1 miljoen andere gebouwen met een gasaansluiting. We zullen dan ook nu moeten beginnen om de klimaatdoelen te halen. Als we langer wachter is er minder tijd om woningen te verduurzamen en ontstaan er (nog meer) uitvoeringsproblemen.

Waarom wachten we niet op innovaties als waterstof en duurzaam gas?
Op dit moment zijn deze alternatieven niet beschikbaar om op grote schaal te worden toegepast voor woningen en andere gebouwen. Dit zijn schaarse alternatieven, die als eerste ingezet gaan worden in de industrie vanwege de hoge temperatuur die daar nodig is. Bovendien zijn deze alternatieven relatief duur en is, in het geval van de energiedrager waterstof, veel elektriciteit nodig voor de productie. Daarbij leidt wachten tot uitstel en daarom moeten we kijken naar alternatieven die nu beschikbaar zijn.

Moet ik wachten op de gemeente om mijn woning van het gas af te halen?
Nee. Als je een koopwoning hebt, staat het je vrij om je woning te verduurzamen en dus ook om je woning aardgas vrij te maken op het moment dat het jou uitkomt. Een logisch moment om over te stappen kan zijn bij de vervanging van de CV installatie, een verhuizing, verbouwing of renovatie. Maar gelet op de klimaatproblematiek en de urgentie om CO2 te verminderen is overstappen naar aardgasvrij altijd een goed idee.

Kan ik verplicht worden om van het gas af te gaan?
Nee, op dit moment is meewerken aan een alternatieve warmteoplossingen nog geheel vrijwillig. Het kan zijn dat dit op termijn gaan veranderen. Dan kan het zo zijn dat, als er een goed alternatief is, woningen die niet mee willen doen aan bijvoorbeeld het aangeboden warmtenet in de wijk van het gas mogen worden afgesloten. Hiervoor moet wel eerst nog een Wet worden aangenomen. Met deze ontwikkeling kunt u er belang bij hebben mee te denken om zo invloed uit te oefenen op de keuzes in uw omgeving als de gemeente uw kern benaderd. De gemeente staat ook open voor eigen initiatieven van groepen inwoners. De gemeente kan hierbij ondersteuning bieden.

Kan ik mijn keuzes laten afhangen van de plannen van de gemeente?
De gemeente heeft vanuit het klimaatakkoord de taak gekregen om als regisseur van het proces iedereen te betrekken en de verandering in gang te zetten. Elke gemeente schrijft een eigen plan, de transitievisie warmte. De gemeente heeft laten onderzoeken welke alternatieven voor aardgas het meest geschikt zijn voor welke deel van de gemeente. Voor de gemeente Buren houdt dit in dat Lingemeer en Maurik geschikt kunnen zijn voor een meer gezamenlijke warmteoplossing vanwege o.a. de ligging aan het water. Daarom start de gemeente in deze kernen met het -samen met inwoners- verder onderzoeken van de mogelijkheden en wensen. In het buitengebied liggen individuele oplossingen meer voor de hand door de grote spreiding van woningen en zal een energieadviseur een oplossing per woning gaan aanmoedigen. Deze verkenningen in andere kernen betekenen echter niet dat u er niet nu al voor kunt kiezen om van het gas af te gaan, op de door u gewenste manier. U hoeft dus niet te wachten tot het moment dat de gemeente uw kern benaderd of de energieadviseur u benaderd.

Hoe zit dat met isoleren? Moet dat echt eerst?
Isoleren is nodig om het meeste rendement uit de alternatieve warmteoplossing te halen. Kiezen voor een warmteoplossing als de woning niet goed geïsoleerd is zal ervoor zorgen dat er warmte ontsnapt uit de woning. Dan is er meer warmte nodig en is er sprake van veel energieverlies. Het zal dan langer duren voordat de kosten van de alternatieve warmteoplossing zijn terugverdiend. Het besparen van energie door goede isolatie is dan ook een goed idee. Het bespaart ook direct geld op de energierekening als nog niet voor anders verwarmen is gekozen.

Waarom moeten we in Nederland stoppen met aardgas als er in andere landen veel meer CO2 wordt uitgestoten?
Ook grote vervuilers als China, de Verenigde Staten en India staan voor een grote opgave om hun aardgas gebruik en CO2 uitstoot te verminderen. De opgave waar ieder land voor staat wordt overal anders uitgevoerd en heeft overal een andere uitwerking. Geen enkel land is dus met elkaar te vergelijken. Kijken naar andere landen (anders dan om te leren van maatregelen die een positief effect hebben om klimaatverandering tegen te gaan) heeft ook niet zo veel zin. We hebben allemaal onze eigen verantwoordelijkheid. En allemaal hetzelfde doel: klimaat/CO2 neutraal zijn in 2050!

In Duitsland wordt het gebruik van aardgas juist gestimuleerd, waarom moet ik dan toch van het aardgas af?
In Duitsland worden een groot deel van de woningen nog verwarmd met gebruik van olie. Dit in tegenstelling tot Nederland waar de woningen gebruik maken van aardgas om te verwarmen. Het gebruik van oude olieketels is nog veel vervuilender dan het hebben van een aardgasaansluiting. Omdat Duitsland zo snel mogelijk van deze olieketels af wil zijn er keuzes gemaakt. Zo heeft vervanging van deze ketels prioriteit gekregen ten opzichte van het gebruik van aardgas. Dit is logisch gezien de hoge mate van vervuiling uit olieketels en de hoeveelheid woningen in Duitsland die met olie verwarmen. Het tijdelijk stimuleren van aardgas is dus een tussenstap die snel veel kan opleveren. In Nederland hebben we een andere uitgangspositie en hoeven we deze tussenstap, gelukkig, niet te zetten.

Is biomassa omstreden voor de gemeente Buren?
Nee, het gebruik van reststromen (bv GFT-afval en snoei-afval) voor warmteopwekking is een goed idee als het een fossiele brandstof vervangt en er geen betere toepassingen voor zijn. De gemeente wil op termijn onderzoeken wat biomassa (op verantwoorde wijze) kan betekenen als warmteoplossing.

Staat uw vraag er niet bij? Mail dan naar duurzaamheid@buren.nl